WYDZIAŁ ORIENTALISTYCZNY UW
Kierunek: orientalistyka
Specjalność: afrykanistyka
STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA
I. USTALENIA OGÓLNE
Studia pierwszego stopnia na kierunku orientalistyka, specjalność afrykanistyka trwają 3 lata (6 semestrów) i kończą się nadaniem tytułu zawodowego licencjata. Liczba godzin zajęć nie powinna być mniejsza niż 1800, a liczba punktów ECTS mniejsza niż 180.
II. KWALIFIKACJE ABSOLWENTA
Absolwent odznacza się wysokim poziomem wykształcenia humanistycznego i otrzymuje dobre przygotowanie merytoryczne w zakresie kultury wybranego regionu Afryki (Afryka Północno-Wschodnia, Wschodnia i Zachodnia): jest specjalistą w zakresie literatury regionu, sztuki, historii i religii. Powinien opanować język regionu na poziomie umożliwiającym swobodne porozumienie się i poznać zagadnienia społeczno-kulturowe obszaru wyznaczonego tym językiem.
Zdobyta wiedza pozwoli absolwentowi na poprawne poruszanie się i wypowiadanie w sferze ogólnych zagadnień dotyczących teorii i praktyki kultury państw afrykańskich. Absolwent powinien być przygotowany do pracy w instytucjach upowszechniania kultury oraz w administracji publicznej. Ponadto absolwent powinien być przygotowany do podjęcia studiów drugiego stopnia.
III. OPIS PRZEDMIOTÓW
A. Przedmioty kształcenia ogólnego
1. Lektorat języka obcego
Treści kształcenia: Czynne opanowanie języka obcego na poziomie B2 Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego Rady Europy oraz umiejętność posługiwania się słownictwem specjalistycznym z obszaru podstawowych dziedzin kultury.
Efekty kształcenia: Student powinien opanować język na poziomie B2 i posługiwać się podstawowym słownictwem z podstawowych dziedzin kultury i orientalistyki.
2. Technologia informacyjna
Treści kształcenia: Opanowanie obsługi i użytkowania komputera podłączonego do Internetu, nabycie umiejętności jego wykorzystywania w życiu codziennym oraz w procesie kształcenia. Zakres materiału powinien stanowić odpowiednio dobrany podzbiór informacji zawartych w modułach wymaganych dla uzyskania Europejskiego Certyfikatu Umiejętności Komputerowych ECDL (European Computer Driving Licence). Są to: a) podstawy technik informatycznych, b) użytkowanie komputerów, c) prezentacja, d) arkusze kalkulacyjne, e) bazy danych, f) grafika menedżerska, g) usługi w sieciach informatycznych.
Efekty kształcenia: Student powinien opanować obsługę komputera i użytkowanie komputera w życiu codziennym.
3. Wychowanie fizyczne
Udział w zajęciach sportowo-rekreacyjnych.
B. Przedmioty podstawowe
1. Antropologia kultury
Treści kształcenia: Zapoznanie studentów z wybranymi problemami, pojęciami, teoriami i metodami antropologii kulturowej. Omówienie podstawowych kwestii z zakresu studiów nad kulturą, relacji pomiędzy kulturą a środowiskiem naturalnym, systemów organizacji społecznej, problemu kształtowania osobowości, relatywizmu i uniwersalizmu językowego (i kulturowego), relacji ze zjawiskami nadprzyrodzonymi, kwestii czasu i przestrzeni życia człowieka, formowania się i funkcjonowania cyklów obrzędowych (życia i roku). W toku wykładu uwzględniony zostanie materiał także spoza obszaru Azji i Afryki.
Efekty kształcenia: Student powinien posiadać orientację w dziedzinie podstawowych pojęć, teorii i metod antropologii kulturowej. Powinien powiązać podstawowe kategorie z poszczególnymi koncepcjami z zakresu studiów nad kulturą.
2. Teoria kultury
Treści kształcenia: Filozoficzne i empiryczne podstawy wyodrębniania nauk o kulturze. Teoretyczna wiedza o kulturze w świetle poszczególnych szkół badawczych. Podstawowe teorie kultury, ich kategorie. Krytyczna analiza wybranych teorii kultury. Znakowy charakter kultury i jej aspekt komunikacyjny.
Efekty kształcenia: Student powinien znać i stosować podstawowe teorie używane do badań nad kulturą. Powinien orientować się w różnicach w pojmowaniu zjawisk kulturowych w zależności od zajmującej się kulturą dyscypliny naukowej. Powinien znać podstawowe szkoły naukowe i teorie w zakresie poszczególnych dyscyplin.
3. Historia filozofii
Treści kształcenia: Przegląd zagadnień filozoficznych w perspektywie historycznej, ze szczególnym uwzględnieniem problematyki ontologicznej i epistemologicznej.
Efekty kształcenia: Student powinien posiadać orientację w dziejach filozofii, znać główne szkoły filozoficzne i operować kategoriami używanymi w analizach filozoficznych.
C. Przedmioty kierunkowe
1. Dzieje Afryki
Treści kształcenia: Wybrane zagadnienia z historii Afryki od zarania dziejów do wydarzeń najnowszych, ze szczególnym uwzględnieniem historii regionów odpowiadających specjalizacji językowej poszczególnych roczników.
Efekty kształcenia: Student powinien posiadać podstawową wiedzę o historii państw afrykańskich. Powinien samodzielnie interpretować zjawiska, odwołując się do wydarzeń historycznych.
2. Zagadnienia społeczno-kulturowe Afryki
Treści kształcenia: Ogólne informacje o warunkach naturalnych i ludności kontynentu afrykańskiego jako całości, z wyróżnieniem także krain geograficznych i regionów. Prezentacja historii odkryć Afryki. Wprowadzenie studenta w problematykę społeczno-kulturową Afryki, opisanie najważniejszych procesów społecznych, w tym przekształcania się społeczeństwa tradycyjnego w nowoczesne, z uwzględnieniem zmian ról społecznych i rodzinnych.
Efekty kształcenia: Student powinien opanować wiedzę dotyczącą położenia, warunków klimatycznych i gospodarki państw afrykańskich. Powinien analizować zjawiska z tej dziedziny.
3. Wiedza o literaturze Afryki
Treści kształcenia: Przedmiotem wykładu są literatury tworzone w językach europejskich i rodzimych. Część dotycząca literatur europejskojęzycznych jest wprowadzeniem do literatur Afryki Subsaharyjskiej, tworzonych w językach angielskim i francuskim. Wykład prowadzony w układzie historyczno-tematycznym, koncentruje się na ewolucji prozy narracyjnej. Historia literatur w językach rodzimych obejmuje prezentację piśmiennictwa i dorobku literackiego w językach hausa, amharskim lub suahili w zależności od specjalizacji językowej poszczególnych roczników. Wykład opisuje zarówno oraturę (omówienie gatunków literatury ustnej w rodzaju bajek, mitów, legend, pieśni pochwalnych itp.) oraz szeroko rozumiane piśmiennictwo: poezja religijna, kroniki historyczne, proza współczesna, dramat i poezja świecka w alfabetach arabskim (adżami), łacińskim i etiopskim.
Efekty kształcenia: Student powinien posiąść podstawową wiedzę o historii literatury afrykańskiej. Powinien samodzielnie interpretować dzieła literackie oraz umieścić je w kontekście zjawisk kulturowych.
4. Wiedza o religiach Afryki
Treści kształcenia: Ogólna charakterystyka religii tradycyjnych Afryki Subsaharyjskiej (mity kosmogoniczne i kosmologiczne, koncepcja Istoty Najwyższej, bóstwa i duchy, miejsca i formy kultu, stan kapłański, kulty ekstatyczne, obrzędy inicjacyjne, wyobrażenia o życiu pozagrobowym, bractwa religijne i tajne związki, wiara w magię). W części drugiej wykładu omawia się zjawiska kontaktu religijnego (wierzenia rodzime wobec postępów islamu i chrześcijaństwa, proces chrystianizacji i islamizacji Afryki, kościoły afrochrześcijańskie i kulty synkretyczne). Problem religijności Afrykanina i zjawiska sekularyzacji jego życia.
Efekty kształcenia: Student powinien opanować wiedzę o podstawowych założeniach religii afrykańskich. Powinien umieć zinterpretować i analizować zjawiska religijne i filozoficzne.
5. Wiedza o sztuce Afryki
Treści kształcenia: Prezentacja głównych rodzajów sztuki afrykańskiej (maski, rzeźby, malowidła naskalne) i sztuki użytkowej (zdobnictwo budowli sakralnych i pałaców władców). Najważniejsze ośrodki powstawania sztuki użytkowej i ich promieniowanie na sąsiednie obszary. Podstawowe wiadomości o sztuce muzułmańskiej w Afryce Subsaharyjskiej.
Efekty kształcenia: Student powinien posiadać podstawową wiedzę o historii sztuki afrykańskiej.
6. Wiedza o językach afrykańskich
I rok:
Treści kształcenia: Wykład
dotyczący podstawowych zjawisk, charakteryzujących języki afrykańskie na
poziomie fonologicznym, morfologicznym i składniowym. Obejmuje osobliwości
systemów fonologicznych i zjawisk morfofonologicznych (permutacja,
palatalizacja, asymilacja i dysymilacja), leksykalną i gramatyczną funkcję
tonów, odrębności typologiczne języków i ich struktur morfologicznych, klasy
nominalne i werbalne, seryjne konstrukcje czasownikowe i kompozycje leksykalne.
Zapoznaje z klasyfikacją języków afrykańskich, z podstawami metodologicznymi
językoznawstwa historycznego odnoszącego się do języków nie mających
tradycji piśmienniczej, z procesami gramatykalizacyjnymi i zjawiskami
wynikającymi z kontaktu językowego.
Efekty kształcenia: Student powinien opanować zrozumienie znaczenia pojęć językoznawczych i kategorii gramatycznych funkcjonujących w systemach języków afrykańskich.
II rok:
Treści kształcenia: Opis systemu języka afrykańskiego (rotacyjnie amharskiego, hausa lub suahili) na poziomie fonologicznym, morfologicznym i składniowym. Ogólna orientacja w zakresie wielokierunkowości badań nad tym językiem, z uwzględnieniem metodologii stosowanych przez znanych badaczy.
Efekty kształcenia: Student powinien opanować, rozpoznawać, budować i tworzyć konstrukcje gramatyczne.
D. Przedmioty specjalnościowe
1. Język afrykański
Treści kształcenia: Rotacyjnie nauka jednego z trzech oferowanych języków afrykańskich (amharski, hausa i suahili), której celem jest czynne jego opanowanie oraz nabycie umiejętności posługiwania się słownictwem specjalistycznym z zakresu podstawowych dziedzin kultury, ze szczególnym uwzględnieniem dziedziny, w jakiej specjalizuje się student.
Efekty kształcenia: Student powinien opanować język afrykański w mowie i piśmie, aby móc się nim swobodnie posługiwać, tłumaczyć teksty i tłumaczyć na żywo.
2. Lektura tekstów afrykańskich
Treści kształcenia: Przekłady i analiza tekstów źródłowych służących do przygotowania prac licencjackich i rozwoju wiedzy z zakresu wybranego aspektu kultury wybranego regionu Afryki.
Efekty kształcenia: Student powinien czytać na głos, tłumaczyć, analizować od strony gramatycznej i treściowej wybrane teksty.
3. II język afrykański
Treści kształcenia: Nauka drugiego języka afrykańskiego: arabskiego lub innego z oferty Katedry Języków i Kultur Afryki. Opanowanie pisma (jeśli to konieczne), fonologii, podstawowych zasad gramatycznych, umiejętność konwersacji na podstawowym poziomie.
Efekty kształcenia: Student powinien opanować pismo (w zależności od języka), podstawowe konstrukcje gramatyczne oraz umiejętność konwersacji na podstawowym poziomie.
4. Wstęp do afrykanistyki
Treści kształcenia: W ramach wykładu przedstawia się dzieje naukowego poznania Afryki, najważniejsze ośrodki afrykanistyczne na świecie, wkład polskich uczonych w poznanie kultur Afryki. W szczególności opisuje się sytuację językową na kontynencie afrykańskim, historię i stan badań nad zróżnicowaniem genetycznym, funkcjonalnym i strukturalnym języków Afryki, systemy pisma i tradycje piśmiennictwa oraz politykę językową współczesnych krajów Afryki.
Efekty kształcenia: Student powinien opanować podstawowe wiadomości z zakresu naukowego poznania Afryki.
5. Przedmiot afrykanistyczny
Treści kształcenia: Przedmiot do wyboru z oferty Katedry Języków i Kultur Afryki, zgodny z zainteresowaniami studenta i specjalnością przygotowywanej przez niego pracy licencjackiej (m.in. Język i Społeczeństwo w Afryce, Historia Afryki Wschodniej, Historia Afryki Zachodniej, Historia Etiopii).
Efekty kształcenia: Student poszerza swoją wiedzę o wybranym przedmiocie.
6. Proseminarium afrykanistyczne
Treści kształcenia: Zapoznanie studentów z metodologią pracy naukowej w dziedzinie szeroko pojętej afrykanistyki. Obejmuje ćwiczenia z zakresu: wyszukiwania literatury i źródeł, wyciągania i formułowania wniosków w formie pisemnej i ustnej, krytycznej oceny poglądów i porównywania hipotez. Przygotowywanie recenzji informacyjnych i krytycznych oraz przegląd wydarzeń w Afryce na podstawie informacji prasowych i w mediach audiowizualnych.
Efekty kształcenia: Student opanowuje technikę pisania rozprawek, umiejętność przygotowania przypisów i bibliografii, formułowania wniosków, krytycznej oceny oraz poznaje podstawowy warsztat afrykanistyczny.
7. Seminarium licencjackie
Treści kształcenia: Zajęcia przygotowujące studenta do napisania pracy licencjackiej zgodnie z wybranym tematem i zainteresowaniami. Ukierunkowanie pod kątem odpowiedniej literatury i metodologii. Zastosowanie w praktyce wiedzy dotyczącej techniki pisania pracy i sporządzania odsyłaczy, zdobytej na proseminarium. Analiza i opracowanie wybranych zagadnień z dziedziny literatury, religii, języka i kwestii społeczno-ekonomicznych państw afrykańskich. Tematyka seminarium jest każdorazowo dostosowywana do zainteresowań studentów i wybranych przez nich problemów badawczych. Zajęcia zakończone napisaniem pracy licencjackiej.
Efekty kształcenia: Student poznaje odpowiednią literaturę i metodologię, stosuje w praktyce wiedzę dotyczącą techniki przygotowania pracy licencjackiej na wybrany temat.